Món ngon từ củ cải trắng ngày lạnh: 5 công thức ấm bụng

Khi gió lạnh tràn về, chợ bắt đầu bày bán những bó củ cải trắng mập mạp, vỏ mịn, lá xanh tươi. Đây là thời điểm củ cải ngon nhất: ngọt, giòn, nhiều nước và ít hăng. Những món ngon từ củ cải trắng như canh sườn, cá kho, bò hầm vừa rẻ vừa dễ nấu, lại mang đến cảm giác ấm áp cho bữa cơm ngày se lạnh.

Bài viết chia sẻ cách chọn, sơ chế củ cải hết hăng và 5 công thức đổi vị cho cả tuần: canh sườn củ cải, cá kho củ cải, bò hầm củ cải cà rốt, củ cải xào tôm khô và củ cải ngâm chua ngọt.

Củ cải trắng có gì tốt?

Củ cải trắng chứa nhiều nước, chất xơ, vitamin C và một lượng kali nhất định, trong khi năng lượng rất thấp, khoảng 15–20 kcal cho 100 g. Theo kinh nghiệm dân gian, củ cải được coi là món "thanh nhiệt", giúp bữa ăn bớt ngấy khi kết hợp cùng thịt, cá nhiều đạm. Đây là nguyên liệu lý tưởng để cân bằng những món kho, hầm đậm đà trong mùa đông.

Lá củ cải non cũng ăn được, có thể xào tỏi hoặc nấu canh, giúp bạn tận dụng trọn vẹn nguyên liệu.

Cách chọn và sơ chế củ cải hết hăng

Chọn củ cải

• Chọn củ thẳng, vỏ trắng mịn, cầm nặng tay, không có vết nứt hay đốm nâu.
• Củ cỡ vừa (khoảng 300–500 g) thường ngọt và ít xơ hơn củ quá to.
• Lá còn tươi xanh là dấu hiệu củ mới nhổ. Gõ nhẹ vào thân nghe chắc, không bộp là củ không bị xốp ruột.

Sơ chế

1. Gọt vỏ mỏng, cắt bỏ phần đầu và rễ.
2. Cắt theo món: khoanh tròn dày 2 cm để hầm, miếng vuông để kho, sợi để xào.
3. Để giảm vị hăng, bạn có thể chần củ cải trong nước sôi có chút muối 2–3 phút, hoặc ngâm nước vo gạo khoảng 15 phút trước khi nấu.

Mẹo: Vạt nhẹ cạnh các miếng củ cải dùng để hầm giúp củ không bị vỡ nát và nước dùng trong hơn.

Công thức 1: Canh sườn củ cải ngọt thanh

Nguyên liệu (4 người)

• 500 g sườn non heo
• 1 củ cải trắng khoảng 500 g, 1 củ cà rốt
• 2 củ hành tím, hành lá, ngò
• 1,5 lít nước, 1 muỗng cà phê muối, 1 muỗng cà phê hạt nêm, 1 muỗng cà phê nước mắm

Cách làm

1. Sườn chặt miếng vừa ăn, chần qua nước sôi có vài lát gừng 3 phút, rửa sạch.
2. Cho sườn vào nồi với nước lạnh và hành tím nướng, đun sôi, hạ lửa nhỏ, hớt bọt. Hầm 30 phút.
3. Thêm củ cải và cà rốt cắt khoanh, nấu tiếp 15–20 phút đến khi củ cải mềm trong.
4. Nêm muối, hạt nêm, nước mắm. Rắc hành ngò, tiêu.

Nếu thích món canh có viên thịt, bạn tham khảo thêm canh bí đao củ cải thịt viên, rất hợp với trẻ nhỏ và người lớn tuổi.

Công thức 2: Cá kho củ cải đậm đà

Củ cải kho cùng cá thấm nước kho ngọt lịm, nhiều người còn thích củ cải hơn cả cá.

Nguyên liệu

• 500 g cá thu hoặc cá basa cắt khúc
• 300 g củ cải trắng
• 2 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng canh đường, 1 muỗng canh nước màu
• 3 tép tỏi, 2 củ hành tím, 1 quả ớt, tiêu

Cách làm

1. Cá làm sạch, khử mùi bằng muối và gừng, thấm khô. Ướp cá với nước mắm, đường, nước màu, hành tỏi băm, tiêu trong 20 phút.
2. Củ cải cắt miếng dày khoảng 1,5 cm, xếp dưới đáy nồi.
3. Xếp cá lên trên, rưới phần nước ướp, thêm nước xâm xấp.
4. Đun sôi rồi hạ lửa nhỏ, kho 30–40 phút đến khi nước sánh lại, củ cải ngấm màu nâu đẹp.

Bạn có thể xem thêm kỹ thuật kho cá chắc thịt trong công thức cá thu kho.

Công thức 3: Bò hầm củ cải cà rốt

Món hầm thơm mùi quế hồi, rất hợp ăn với bánh mì hoặc cơm nóng ngày đông.

Nguyên liệu

• 600 g nạm bò hoặc bắp bò
• 400 g củ cải trắng, 1 củ cà rốt
• 1 hoa hồi, 1 thanh quế nhỏ, 3 lát gừng, 1 củ hành tây
• 2 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng canh dầu hào, 1 muỗng cà phê đường, tiêu

Cách làm

1. Bò cắt miếng vuông khoảng 3 cm, chần sơ, rửa sạch. Ướp với nước mắm, dầu hào, đường, tiêu 20 phút.
2. Rang thơm hồi, quế. Phi gừng, hành tây, cho bò vào xào săn.
3. Đổ nước ngập thịt, hầm lửa nhỏ 60–75 phút đến khi bò mềm.
4. Cho củ cải và cà rốt vào, hầm thêm 20 phút. Nêm lại cho vừa ăn.

Nếu dùng nồi áp suất, thời gian hầm bò rút còn khoảng 25 phút. Món này có cách làm gần với bò hầm củ sen bí đỏ, bạn có thể thay củ để đổi vị.

Công thức 4: Củ cải xào tôm khô

Món xào nhanh, giòn ngọt, thơm vị tôm khô, chỉ mất khoảng 15 phút.

Nguyên liệu

• 400 g củ cải trắng thái sợi
• 30 g tôm khô, 2 tép tỏi, hành lá
• 1 muỗng cà phê nước mắm, 1/2 muỗng cà phê hạt nêm, 1 muỗng canh dầu ăn

Cách làm

1. Tôm khô rửa sạch, ngâm nước ấm 15 phút cho mềm, giữ lại nước ngâm.
2. Củ cải thái sợi, bóp chút muối, để 10 phút rồi vắt ráo để bớt hăng và bớt nước.
3. Phi tỏi, cho tôm khô vào xào thơm. Thêm củ cải, xào lửa lớn 3–4 phút, rưới 2 muỗng canh nước ngâm tôm.
4. Nêm nước mắm, hạt nêm, rắc hành lá.

Công thức 5: Củ cải ngâm chua ngọt

Món ăn kèm giòn sần sật, giúp giảm ngấy cho các món kho, hầm, thịt nướng.

Nguyên liệu

• 500 g củ cải trắng, 1 củ cà rốt
• 200 ml giấm gạo, 200 ml nước, 80 g đường, 1 muỗng cà phê muối
• 2 tép tỏi, 1 quả ớt

Cách làm

1. Củ cải, cà rốt cắt que hoặc thái lát mỏng. Bóp với 1 muỗng cà phê muối, để 20 phút, rửa lại và vắt thật ráo.
2. Đun nước, giấm, đường, muối đến khi tan, để nguội.
3. Xếp củ cải, cà rốt, tỏi, ớt vào hũ thủy tinh sạch, đổ nước ngâm ngập.
4. Đậy kín, để ngăn mát. Sau khoảng 1 ngày là ăn được, dùng trong khoảng 1 tuần.

Nếu yêu thích đồ chua ngày Tết, bạn có thể làm thêm củ kiệu ngâm nước mắm theo cách tương tự.

Gợi ý thực đơn tuần với củ cải

Để không bị ngán, bạn có thể xen kẽ các món củ cải với nguyên liệu khác trong tuần như sau:

• Thứ Hai: canh sườn củ cải, trứng chiên, rau luộc.
• Thứ Tư: cá kho củ cải, canh rau ngót, dưa leo.
• Thứ Sáu: củ cải xào tôm khô, thịt luộc, canh bí.
• Cuối tuần: bò hầm củ cải cà rốt ăn cùng bánh mì, kèm củ cải ngâm chua ngọt.

Mua một lần khoảng 1,5–2 kg củ cải, bảo quản đúng cách, bạn sẽ có đủ nguyên liệu cho các món trên. Phần củ cải ngâm chua ngọt làm cuối tuần trước có thể dùng dần cho các bữa trong tuần sau, rất tiện cho người bận rộn.

Lưu ý khi ăn củ cải trắng

• Củ cải có tính mát theo quan niệm dân gian, người hay lạnh bụng nên ăn món nấu chín, kèm gừng, tiêu.
• Đồ ngâm chua có nhiều muối và đường, nên ăn lượng vừa phải. Người tăng huyết áp nên hạn chế.
• Người có bệnh tuyến giáp hoặc đang điều trị bệnh nên hỏi ý kiến bác sĩ nếu muốn ăn nhiều rau họ cải thường xuyên.
• Hũ đồ chua có mùi lạ, nổi váng nhớt hoặc đổi màu bất thường thì nên bỏ.

Câu hỏi thường gặp

Làm sao để củ cải nấu canh không bị đắng?

Chọn củ tươi, cỡ vừa, gọt vỏ dày hơn một chút vì vị đắng tập trung gần vỏ. Chần củ cải qua nước sôi có muối trước khi nấu cũng giúp giảm vị đắng, hăng.

Củ cải bảo quản được bao lâu?

Cắt bỏ lá (lá hút nước làm củ nhanh xốp), bọc củ trong giấy báo hoặc túi có lỗ, để ngăn mát được khoảng 1–2 tuần. Lá củ cải nên dùng trong 1–2 ngày.

Lá củ cải chế biến món gì?

Lá non có thể xào tỏi, nấu canh với thịt băm hoặc muối dưa. Lá già nhiều xơ nên bỏ hoặc chỉ dùng phần ngọn.

Trẻ nhỏ ăn củ cải được không?

Được. Củ cải hầm mềm trong canh sườn hoặc nấu cháo rất hợp với trẻ. Bạn nên tránh cho trẻ nhỏ ăn đồ ngâm chua cay.

Từ một củ cải trắng bình dị, bạn đã có đủ canh, kho, hầm, xào và món ăn kèm cho cả tuần ngày lạnh. Hãy thử ngay một công thức cho bữa tối nay và khám phá thêm nhiều món thịt heo ấm bụng khác trên ResFood.