Món ăn ngày Tết: gợi ý 20 món ngon cho 3 ngày mùng đủ vị

Ba ngày Tết là dịp cả nhà quây quần, khách khứa ra vào liên tục. Nghĩ thực đơn sao cho vừa đủ lễ nghi, vừa ngon miệng lại không bị ngán là bài toán của nhiều người nội trợ. Bài viết này gợi ý 20 món ăn ngày Tết, chia theo từng ngày mùng 1, mùng 2, mùng 3, mỗi món có nguyên liệu chính và cách làm gọn.

Nguyên tắc chung: mùng 1 ưu tiên món truyền thống để cúng và ăn cùng gia đình; mùng 2 thêm món đãi khách, lai rai; mùng 3 chuyển sang món thanh đạm, nhiều rau để giải ngấy.

Mùng 1: Mâm cỗ truyền thống (7 món)

1. Bánh chưng hoặc bánh tét

Nguyên liệu: gạo nếp, đậu xanh, thịt ba chỉ, lá dong hoặc lá chuối. Cách làm: ngâm nếp và đậu qua đêm, ướp thịt với muối tiêu hành. Gói chặt tay, luộc 6–8 tiếng. Ép bánh cho ráo nước để giữ được lâu.

2. Gà luộc lá chanh

Nguyên liệu: gà ta 1,5 kg, gừng, lá chanh. Cách làm: luộc gà từ nước lạnh với gừng, sôi thì hạ lửa 15–20 phút, tắt bếp ngâm thêm 15 phút. Ngâm nước đá cho da giòn, chặt bày đĩa, rắc lá chanh thái chỉ.

3. Giò thủ

Nguyên liệu: tai, mũi heo, thịt nạc, nấm mèo, tiêu. Cách làm: luộc sơ, thái mỏng, xào với nước mắm, tiêu cho tiết keo rồi nén chặt khuôn qua đêm. Xem hướng dẫn chi tiết tại giò thủ.

4. Nem rán

Nguyên liệu: thịt heo xay, miến, nấm mèo, cà rốt, trứng, bánh đa nem. Cách làm: trộn nhân, cuốn chặt tay, chiên lửa vừa khoảng 8–10 phút đến khi vàng giòn. Bạn tham khảo cách làm nem rán Hà Nội để vỏ giòn lâu.

5. Canh măng móng giò

Nguyên liệu: măng khô, móng giò, hành ngò. Cách làm: măng khô ngâm 1–2 ngày, luộc kỹ nhiều lần nước. Móng giò chần sạch, hầm cùng măng khoảng 1,5 giờ đến khi mềm, nêm vừa ăn.

6. Thịt đông

Nguyên liệu: chân giò, bì heo, nấm mèo, tiêu. Cách làm: ninh thịt và bì khoảng 1 giờ, nêm nước mắm, tiêu. Múc ra bát, để nguội và cất ngăn mát cho đông lại. Xem thêm thịt chân giò nấu đông.

7. Xôi gấc

Nguyên liệu: gạo nếp, 1 quả gấc, đường, rượu trắng, nước cốt dừa. Cách làm: trộn thịt gấc với chút rượu, bóp đều với nếp đã ngâm. Đồ xôi khoảng 30 phút, trộn đường và nước cốt dừa rồi đồ thêm 10 phút.

Mùng 2: Món đãi khách, lai rai (7 món)

8. Thịt kho hột vịt

Nguyên liệu: thịt ba chỉ, trứng vịt, nước dừa. Cách làm: ướp thịt với nước mắm, hành tỏi, thắng nước màu, đảo săn rồi kho cùng nước dừa khoảng 1,5 giờ, thêm trứng kho tiếp 30 phút.

9. Canh khổ qua nhồi thịt

Nguyên liệu: khổ qua, thịt xay, nấm mèo, miến. Cách làm: nhồi nhân vào khúc khổ qua, nấu lửa nhỏ 25–30 phút. Công thức đầy đủ có tại canh khổ qua dồn thịt.

10. Gà hấp nước mắm

Nguyên liệu: gà ta, nước mắm ngon, tỏi, đường, hành lá. Cách làm: hấp gà chín 80%, rưới hỗn hợp nước mắm, tỏi phi, đường đã đun sánh lên gà rồi hấp thêm 10 phút cho thấm. Tham khảo gà hấp nước mắm.

11. Tôm rim mặn ngọt

Nguyên liệu: 500 g tôm, nước mắm, đường, tỏi, ớt. Cách làm: phi tỏi, cho tôm vào đảo đỏ, nêm 2 muỗng canh nước mắm, 1,5 muỗng canh đường, rim lửa nhỏ đến khi nước sệt, bám đều thân tôm.

12. Bò lúc lắc

Nguyên liệu: thăn bò, ớt chuông, hành tây, dầu hào, tỏi. Cách làm: bò cắt quân cờ, ướp dầu hào, tiêu, tỏi 20 phút. Áp chảo lửa thật lớn 2–3 phút, thêm rau củ đảo nhanh. Ăn kèm xà lách, cà chua.

13. Mực chiên giòn

Nguyên liệu: mực ống, bột chiên giòn, trứng. Cách làm: mực cắt khoanh, thấm khô, lăn bột, chiên 170°C khoảng 2 phút. Chấm tương ớt hoặc sốt mayonnaise.

14. Gỏi ngó sen tôm thịt

Nguyên liệu: ngó sen, tôm luộc, thịt ba chỉ luộc, cà rốt, rau răm, đậu phộng. Cách làm: ngó sen ngâm nước chanh cho trắng, trộn cùng tôm thịt và nước trộn chua ngọt, rắc đậu phộng, hành phi.

Mùng 3: Món thanh đạm, giải ngấy (6 món)

15. Canh bóng thả

Nguyên liệu: bóng bì, tôm, thịt, su hào, cà rốt, đậu Hà Lan, nước dùng xương. Cách làm: ngâm bóng nở mềm, bóp với nước gừng, rửa sạch. Nấu nước dùng trong, cho rau củ, tôm thịt và bóng vào, nêm thanh. Xem thêm canh bóng thả tôm thịt.

16. Canh chua cá

Nguyên liệu: cá lóc hoặc cá basa, me, cà chua, thơm, đậu bắp, giá. Cách làm: nấu nước me chua, cho cà chua, thơm vào, thả cá nấu chín, thêm rau, nêm chua ngọt và rắc ngò om.

17. Rau củ luộc chấm kho quẹt

Nguyên liệu: bông cải, đậu bắp, cà rốt, su su, thịt ba chỉ, tóp mỡ. Cách làm: luộc rau vừa chín tới. Kho quẹt làm từ nước mắm, đường, tóp mỡ, tiêu, rim lửa nhỏ đến khi sệt.

18. Bún thang

Nguyên liệu: bún, gà luộc, giò lụa, trứng tráng mỏng, nấm hương, nước dùng gà. Cách làm: tận dụng gà và giò ngày Tết thái sợi, trứng tráng mỏng thái chỉ. Xếp lên bún, chan nước dùng nóng.

19. Dưa hành, củ kiệu

Nguyên liệu: hành củ hoặc củ kiệu, giấm, đường, muối, nước mắm. Cách làm: ngâm trước Tết 7–10 ngày. Ăn kèm các món béo giúp bữa ăn bớt ngấy. Bạn xem cách ngâm củ kiệu ngâm nước mắm.

20. Chè trôi nước

Nguyên liệu: bột nếp, đậu xanh, đường, gừng, nước cốt dừa. Cách làm: nhào bột nếp, bọc nhân đậu xanh, luộc đến khi viên bánh nổi. Nấu nước đường gừng, thả bánh vào, rưới nước cốt dừa, rắc mè.

Gợi ý ghép mâm cho từng ngày

Nếu chưa biết kết hợp thế nào, bạn có thể tham khảo cách ghép mâm dưới đây, mỗi mâm đủ cho khoảng 6 người:

• Mâm mùng 1: bánh chưng, gà luộc lá chanh, giò thủ, nem rán, canh măng móng giò, xôi gấc và một đĩa dưa hành. Mâm này vừa đủ lễ cúng vừa đủ chất cho bữa trưa đầu năm.
• Mâm mùng 2: thịt kho hột vịt, gà hấp nước mắm, tôm rim, gỏi ngó sen và canh khổ qua. Khi có khách đến chơi buổi tối, thêm bò lúc lắc và mực chiên giòn để lai rai.
• Mâm mùng 3: bữa sáng bún thang, bữa trưa canh chua cá, rau luộc chấm kho quẹt, cơm trắng. Tráng miệng bằng chè trôi nước và trà nóng.

Bạn có thể linh hoạt đổi món giữa các ngày theo khẩu vị gia đình và lượng khách, miễn là mỗi bữa đều có món đạm, món rau và món canh.

Mẹo lên thực đơn 3 ngày Tết không lãng phí

• Nấu một, dùng hai: gà luộc mùng 1 có thể làm gỏi gà hoặc nấu bún thang ngày mùng 3. Giò, nem dư làm cơm chiên, bún trộn.
• Làm sẵn món để lâu: bánh chưng, giò, thịt kho, dưa món nên chuẩn bị trước Tết để ba ngày chính chỉ cần hâm nóng.
• Ước lượng khẩu phần: mỗi mâm khoảng 6 người cần chừng 6–8 món, mỗi món vừa một đĩa, ăn hết rồi bày thêm.
• Bảo quản đúng: món chín để nguội, chia hộp kín, cất ngăn mát. Hâm sôi lại trước khi ăn. Món đã để ngoài quá 2 giờ nên bỏ.
• Luôn có rau và đồ chua: giúp cân bằng bữa ăn nhiều đạm và chất béo.

Lưu ý sức khỏe trong những ngày Tết

Ba ngày Tết thường ăn nhiều đồ béo, đồ ngọt và uống bia rượu. Hãy cố gắng ăn đúng bữa, thêm rau xanh, trái cây và uống đủ nước. Người có bệnh mạn tính như tiểu đường, huyết áp, gout nên hạn chế món nhiều mỡ, nhiều muối, nhiều đường và tham khảo ý kiến bác sĩ về khẩu phần. Trẻ nhỏ và người cao tuổi nên được ưu tiên các món mềm, dễ tiêu như canh, cháo.

Câu hỏi thường gặp

Mâm cỗ mùng 1 cần những món gì?

Tùy phong tục từng vùng, nhưng thường có bánh chưng hoặc bánh tét, gà luộc, giò, nem, canh măng hoặc canh khổ qua, xôi và đĩa dưa hành hoặc củ kiệu.

Món nào nên làm sẵn trước Tết?

Bánh chưng, bánh tét, giò thủ, thịt đông, thịt kho và các loại dưa món nên làm sẵn từ 28–30 Tết. Món luộc, món xào, gỏi nên làm trong ngày để giữ độ tươi ngon.

Làm sao để đỡ ngán đồ ăn ngày Tết?

Xen kẽ các món canh chua, gỏi, rau luộc với món béo. Ăn kèm dưa hành, củ kiệu và uống trà nóng sau bữa ăn sẽ giúp dễ chịu hơn.

Với 20 gợi ý trên, hy vọng bạn đã có một thực đơn 3 ngày Tết vừa đủ đầy vừa nhẹ nhàng. Hãy khám phá thêm các công thức món Tết trên ResFood để năm mới thêm trọn vị.