Món ngon với lá húng quế: 6 công thức thơm nồng cho cả nhà

Húng quế là loại rau thơm quen thuộc trong vườn nhà và trên mâm rau sống ăn kèm phở, bún bò, gỏi cuốn. Mùi thơm nồng, hơi cay và ngọt hậu của húng quế khiến món ăn dậy vị hẳn lên. Không chỉ để ăn sống, lá húng quế còn là "linh hồn" của nhiều món xào, món kho và cả đồ uống. Bài viết này gợi ý 6 món ngon với lá húng quế dễ làm, hợp cho những ngày trời trở gió.

Trong dân gian, húng quế cùng gừng, sả, tía tô thường được dùng trong bữa ăn khi thời tiết chuyển mùa vì mùi thơm ấm giúp ăn ngon miệng hơn. Rau thơm là một phần của chế độ ăn đa dạng, nhưng không thay thế thuốc hay việc thăm khám khi bạn bị ốm.

Tìm hiểu về lá húng quế

Các loại húng quế phổ biến

• Húng quế Việt (húng chó): thân tía, lá nhỏ xanh đậm, hoa tím, mùi thơm hăng nồng như hồi. Dùng ăn sống, xào, nấu.
• Húng quế ngọt (kiểu Âu): lá to, mềm, màu xanh sáng, mùi thơm ngọt dịu. Dùng làm sốt pesto, món Ý, salad.
• Húng quế Thái: rất gần với húng quế Việt, dùng nhiều trong món xào kiểu Thái.

Thành phần đáng chú ý

Húng quế chứa tinh dầu tạo mùi thơm, cùng vitamin K, beta-caroten, một ít vitamin C và chất chống oxy hoá. Vì chúng ta ăn húng quế với lượng nhỏ, nó chủ yếu đóng góp hương vị và sự đa dạng cho bữa ăn. 100 g lá húng quế tươi chỉ cung cấp khoảng 20–25 kcal.

Chọn và bảo quản húng quế

• Chọn bó lá xanh tươi, không dập úng, không có đốm đen, ngửi có mùi thơm rõ.
• Húng quế rất dễ thâm khi lạnh. Đừng cho trực tiếp vào ngăn mát quá lạnh.
• Cách giữ tươi: cắt gọn gốc, cắm bó húng vào cốc nước như cắm hoa, để nơi thoáng mát, tránh nắng gắt. Thay nước mỗi ngày, húng tươi được 4–5 ngày.
• Muốn để tủ lạnh: bọc lá khô trong khăn giấy, cho vào hộp kín, để ở ngăn rau (nhiệt độ cao nhất trong tủ), dùng trong 2–3 ngày.
• Chỉ rửa ngay trước khi dùng, để thật ráo nước.

Mẹo nấu giữ trọn mùi thơm của húng quế

• Cho vào cuối cùng: tinh dầu trong húng quế bay hơi nhanh. Hãy cho lá vào khi món đã chín, đảo vài giây rồi tắt bếp.
• Xé tay thay vì cắt: dao cắt dễ làm lá thâm đen ở mép. Xé nhẹ bằng tay giữ lá xanh hơn.
• Dùng nhiều lá: với món xào kiểu Thái, cần một nắm lớn lá, khoảng 30–40 g cho đĩa 2–3 người.

1. Gà xào húng quế

Món xào nhanh, thơm nồng, cay nhẹ, ăn với cơm trắng và trứng ốp la là "đúng bài".

Nguyên liệu (3 người)

• 400 g đùi gà rút xương, băm hoặc thái hạt lựu
• 4 tép tỏi, 2–3 quả ớt hiểm
• 1 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng canh dầu hào, 1 muỗng cà phê nước tương, 1 muỗng cà phê đường
• 1 nắm lớn lá húng quế (khoảng 40 g), dầu ăn

Cách làm

1. Giã dập tỏi với ớt. Trộn nước mắm, dầu hào, nước tương, đường với 2 muỗng canh nước làm sốt.
2. Phi thơm tỏi ớt với 2 muỗng canh dầu ở lửa lớn.
3. Cho gà vào xào nhanh khoảng 4–5 phút đến khi thịt săn và chín.
4. Rưới sốt vào, đảo đều đến khi sốt sánh bám quanh thịt.
5. Tắt bếp, cho húng quế vào đảo nhanh để lá héo vừa.

Phiên bản đầy đủ hơn với rau củ, xem tại gà xào kiểu Thái.

2. Bò xào húng quế

Thịt bò mềm ngọt, thơm mùi húng quế và tiêu đen, rất đưa cơm.

1. 300 g thịt bò thái mỏng ngang thớ, ướp với 1 muỗng cà phê nước tương, 1 muỗng cà phê dầu ăn, chút tiêu, 1/2 muỗng cà phê bột bắp trong 15 phút.
2. Xào bò thật nhanh ở lửa lớn khoảng 1 phút đến khi vừa tái, múc ra.
3. Phi tỏi, xào 1 củ hành tây thái múi cau và 1/2 quả ớt chuông khoảng 2 phút.
4. Cho bò vào lại, nêm 1 muỗng canh dầu hào, đảo đều 30 giây. Tắt bếp, thêm húng quế.

Cách xào bò giữ mềm cũng giống món thịt bò xào hành tây.

3. Nấm kho húng quế

Món chay đậm đà, thơm lừng mùi húng quế và tiêu. Nấm đùi gà hoặc nấm rơm kho với nước tương, đường, tiêu, thêm vài lá húng quế lúc gần cạn. Món này rất hợp ăn với cơm nóng. Xem công thức chi tiết tại nấm kho húng quế.

4. Trứng chiên húng quế

Món nhanh gọn cho bữa sáng hoặc bữa tối bận rộn.

1. Đánh tan 3 quả trứng với 1/2 muỗng cà phê nước mắm, chút tiêu.
2. Thêm 1 nắm nhỏ lá húng quế xé nhỏ và 1 củ hành tím thái mỏng.
3. Chiên trong chảo có 1 muỗng canh dầu ở lửa vừa, khoảng 2 phút mỗi mặt đến khi trứng chín vàng.

Bạn có thể thay húng quế bằng tía tô theo kiểu trứng đúc lá tía tô để đổi vị.

5. Mì Ý sốt húng quế (pesto)

Sốt pesto xanh mướt, béo bùi, chỉ cần máy xay là xong.

Nguyên liệu (2–3 người)

• 50 g lá húng quế ngọt
• 30 g hạt điều hoặc hạt thông rang
• 30 g phô mai cứng bào (loại parmesan)
• 1 tép tỏi, 80 ml dầu ô liu, chút muối, nước cốt chanh
• 250 g mì Ý

Cách làm

1. Xay húng quế, hạt điều, tỏi, phô mai với một nửa lượng dầu ô liu. Vừa xay vừa rót từ từ phần dầu còn lại đến khi sốt mịn. Nêm muối, vài giọt chanh.
2. Luộc mì trong nước có muối theo thời gian trên bao bì. Giữ lại khoảng 50 ml nước luộc mì.
3. Trộn mì nóng với sốt pesto ngoài bếp (không đun sốt), thêm chút nước luộc mì cho sốt bóng mượt.

Không đun sôi sốt pesto vì húng quế sẽ thâm và mất mùi. Thích món mì Ý vị cà chua, bạn có thể thử mì Ý sốt cà chua mực nhồi và rắc thêm húng quế tươi lên trên.

6. Nước chanh húng quế hạt é

Hạt é chính là hạt của cây húng quế. Ly nước chanh mát lạnh với hạt é nở mềm và vài lá húng quế tươi rất hợp ngày nóng.

1. Ngâm 1 muỗng cà phê hạt é với 100 ml nước ấm khoảng 10 phút cho nở đều.
2. Pha 300 ml nước với nước cốt 1 quả chanh và 1–2 muỗng canh mật ong hoặc đường.
3. Cho hạt é, vài lá húng quế vò nhẹ và đá vào ly.

Lưu ý: hạt é phải được ngâm nở hoàn toàn trước khi uống. Trẻ nhỏ cần có người lớn giám sát. Không dùng mật ong cho trẻ dưới 1 tuổi.

Gợi ý dùng húng quế trong các món khác

• Ăn kèm phở, bún bò, hủ tiếu, bánh xèo.
• Rắc vào nồi lẩu Thái cuối cùng, như món lẩu Thái hải sản.
• Trộn vào salad cà chua, dưa leo với dầu ô liu.
• Thêm vào món cà ri gà, cà ri chay cho hương thơm phức.

Lưu ý khi dùng húng quế

• Rửa kỹ húng quế ăn sống, ngâm nước muối loãng 5 phút rồi rửa lại dưới vòi nước.
• Người đang dùng thuốc chống đông nên giữ lượng rau lá xanh, trong đó có húng quế, ổn định mỗi ngày và hỏi ý kiến bác sĩ nếu muốn thay đổi nhiều.
• Khi bị cảm, sốt cao, ho kéo dài hay mệt mỏi nhiều ngày, hãy đi khám thay vì chỉ dựa vào món ăn.

Câu hỏi thường gặp

Húng quế và húng lủi có giống nhau không?

Không. Húng lủi (húng bạc hà) có lá nhỏ, mùi the mát. Húng quế có thân tía, mùi thơm nồng như hồi. Hai loại dùng trong món khác nhau.

Có thể trồng húng quế tại nhà không?

Có. Húng quế dễ trồng bằng hạt hoặc giâm cành trong chậu, cần nắng và tưới đều. Ngắt bớt ngọn hoa giúp cây ra nhiều lá hơn.

Có thể dùng húng quế khô thay húng quế tươi không?

Húng quế khô hợp với sốt cà chua, món nướng, món hầm kiểu Âu. Với món xào kiểu Việt, Thái hay sốt pesto, nên dùng lá tươi vì mùi thơm đặc trưng chủ yếu nằm ở tinh dầu trong lá tươi. Khi thay, dùng khoảng 1 muỗng cà phê lá khô cho 1 muỗng canh lá tươi.

Làm sao để sốt pesto giữ màu xanh lâu?

Chần lá húng quế qua nước sôi 5 giây rồi thả ngay vào nước đá trước khi xay. Cho sốt vào lọ, phủ một lớp dầu ô liu mỏng lên mặt và để ngăn mát, dùng trong 3–4 ngày.

Vì sao húng quế xào bị đen?

Do cho lá vào quá sớm hoặc xào quá lâu. Hãy cho lá vào sau khi tắt bếp và đảo nhanh.

Một nắm lá húng quế nhỏ cũng đủ làm bữa cơm thơm nồng và ấm áp hơn. Hãy thử ngay món gà xào húng quế cho bữa tối nay, và ghé ResFood để tìm thêm nhiều công thức với rau thơm cho cả nhà.