Công thức và cách làm món chè hạt sen long nhãn

Chè hạt sen long nhãn là món chè thanh mát nấu từ hạt sen, long nhãn và đường phèn, nước chè trong, vị ngọt dịu. Cách làm chè hạt sen long nhãn không cầu kỳ, nhưng muốn hạt sen bở mà không nát, long nhãn dẻo mà không bị đắng thì cần chú ý vài chi tiết nhỏ khi sơ chế và nấu.

Nguồn gốc và đặc trưng của chè hạt sen long nhãn

Đây là món chè quen thuộc ở miền Bắc, gắn với hai đặc sản là sen và nhãn. Long nhãn là cùi nhãn sấy khô, có vị ngọt đậm và mùi thơm riêng. Món chè thường được nấu vào mùa hè, hoặc dùng làm món tráng miệng trong cỗ, trong các dịp gia đình. Ở Huế cũng có món chè hạt sen bọc long nhãn, mỗi hạt sen được cuộn trong một cùi nhãn tươi, cầu kỳ hơn. Đặc trưng chung là nước chè trong, ngọt thanh, hạt sen trắng ngà bở bùi.

Bí quyết chọn nguyên liệu

• Hạt sen: hạt sen tươi cho vị ngọt, bở và thơm hơn; chọn hạt căng, trắng ngà, không thâm. Hạt sen khô chọn loại trắng ngà tự nhiên, không trắng bóc bất thường và không có mùi lạ.
• Long nhãn: chọn cùi dày, màu nâu vàng sáng, hơi dẻo, không dính bết, không mốc và không có mùi chua.
• Đường phèn: giúp nước chè trong và ngọt dịu hơn đường cát.
• Lá dứa: có thể dùng thêm vài lá cho thơm, không bắt buộc.

Mẹo để món chè hạt sen long nhãn ngon hơn

Tâm sen (mầm xanh trong hạt) có vị đắng, vì vậy cần lấy bỏ trước khi nấu. Dùng tăm đẩy nhẹ từ đầu này sang đầu kia là tâm sen ra nguyên vẹn, hạt sen không bị vỡ.

Hạt sen nên được hấp hoặc nấu riêng với nước lã đến khi bở rồi mới ngâm vào nước đường. Nếu cho hạt sen vào nước đường ngay từ đầu, hạt sẽ cứng và lâu chín. Với hạt sen khô, hãy ngâm vài tiếng trước khi nấu.

Long nhãn chỉ cần rửa nhanh và cho vào sau cùng, đun vài phút. Nấu long nhãn quá lâu sẽ bị nhũn và làm nước chè sẫm màu. Công thức chi tiết có ngay bên dưới.

Ăn kèm và biến tấu

Chè có thể ăn nóng, ấm hoặc để lạnh và thêm đá. Bạn có thể thêm táo đỏ, nấm tuyết hoặc vài lát gừng mỏng để chè ấm hơn. Nếu thích các món chè miền Bắc, hãy thử chè cốm thơm mùi lúa non hoặc chè kho dẻo bùi. Xem thêm nhiều món khác trong mục chè và tráng miệng.

Dinh dưỡng và lưu ý

Hạt sen cung cấp tinh bột, một ít đạm thực vật và chất xơ; long nhãn chứa đường tự nhiên. Một chén chè có khoảng 200 đến 300 kcal tùy lượng đường. Đây là món ngọt khá nhẹ nhàng nên hợp với nhiều lứa tuổi, kể cả người cao tuổi. Tuy vậy, long nhãn khá ngọt, người cần kiểm soát đường huyết nên ăn ít và giảm đường phèn. Món chè không có tác dụng chữa bệnh; người có vấn đề sức khỏe nên hỏi ý kiến bác sĩ.

Bảo quản và hâm nóng

Chè để nguội, cho vào hộp kín, bảo quản ngăn mát và dùng trong 2 đến 3 ngày. Có thể ăn lạnh luôn mà không cần hâm. Nếu muốn ăn nóng, hâm lửa nhỏ vừa đủ ấm để hạt sen không bị nát.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao hạt sen bị cứng, nấu lâu không bở?

Thường do hạt sen khô để lâu, chưa ngâm đủ hoặc cho đường quá sớm. Hãy ngâm hạt sen khô 3 đến 4 tiếng và nấu chín bở trước khi cho đường.

Có cần bỏ tâm sen không?

Nên bỏ để chè không bị đắng. Tâm sen có thể giữ lại phơi khô để pha trà nếu bạn thích.

Không có đường phèn thì dùng gì?

Bạn có thể dùng đường cát trắng. Nước chè có thể kém trong một chút nhưng vẫn ngon.