Công thức và cách làm món cháo lươn

Cháo lươn là món cháo nóng sánh, vàng nhẹ màu nghệ, thịt lươn đồng ngọt chắc xào thơm sả, hành, ăn kèm rau răm và tiêu cay. Nắm được cách làm cháo lươn, bạn có thể nấu nồi cháo cho 4 người với khoảng 400 g lươn và 150 g gạo, thơm ngon không kém hàng quán.

Món được nhiều người ưa chuộng bởi vị ngọt đậm của lươn, mùi thơm ấm của nghệ và sả, rất hợp bữa sáng hoặc những ngày mưa lạnh.

Nguồn gốc và đặc trưng món cháo lươn

Lươn là sản vật đồng ruộng quen thuộc ở nhiều vùng quê Việt Nam. Cháo lươn có mặt ở cả ba miền với cách nấu khác nhau: miền Bắc thường xào lươn với nghệ, hành và ăn cùng rau răm; miền Trung có cháo lươn cay nồng; miền Nam hay nấu cháo lươn với đậu xanh hoặc lá giang. Món thường dùng vào bữa sáng hoặc bữa tối nhẹ.

Bí quyết chọn nguyên liệu

• Lươn đồng: chọn con còn sống, bơi khỏe, da vàng óng, thân tròn mập vừa phải. Lươn đồng thịt chắc và thơm hơn lươn nuôi.
• Gạo tẻ: dùng gạo thơm, hạt đều; có thể trộn ít gạo nếp để cháo sánh hơn.
• Nghệ tươi: chọn củ màu cam đậm, giã lấy nước hoặc thái nhỏ để tạo màu và khử tanh.
• Rau răm, hành, sả: rau răm lá nhỏ, thơm nồng là "linh hồn" của bát cháo lươn.

Mẹo để món cháo lươn ngon hơn

• Làm sạch nhớt kỹ: chà lươn với muối hạt, tro bếp hoặc nước chanh, giấm rồi rửa lại nhiều lần đến khi hết nhớt. Đây là bước quyết định để cháo không tanh.
• Luộc lươn với sả, gừng: giúp thịt thơm, dễ gỡ xương; nước luộc lươn dùng để nấu cháo cho ngọt.
• Rang gạo sơ: rang gạo hơi vàng trước khi nấu giúp cháo thơm và hạt nở bung nhanh.
• Xào thịt lươn riêng: xào với hành, nghệ, sả cho săn và thấm, rồi mới cho một phần vào cháo, phần còn lại rắc lên mặt.
• Nấu chín kỹ: lươn phải được nấu chín hoàn toàn để đảm bảo an toàn thực phẩm.

Công thức chi tiết có ngay bên dưới.

Ăn kèm và biến tấu

Cháo lươn ăn nóng với rau răm, hành phi, tiêu xay và ớt tươi; có thể dùng kèm quẩy hoặc bánh mì. Phần lươn có thể làm thành miến lươn trộn, súp lươn hoặc canh chua lươn. Nếu bạn thích các món cháo bồi bổ, hãy tham khảo cháo cá chép hoặc xem thêm danh mục cơm – bún – mì – cháo.

Dinh dưỡng và lưu ý

Lươn giàu đạm, chất béo và nhiều khoáng chất, thường được dùng trong các bữa ăn bồi bổ sức khỏe. Bát cháo lỏng, ấm, dễ tiêu, hợp với người cần ăn nhẹ. Tuy vậy, người dị ứng với lươn hoặc hải sản nước ngọt nên thận trọng; người có bệnh lý về tiêu hóa nên giảm ớt và tiêu. Không ăn lươn đã chết lâu, có mùi lạ. Món ăn không thay thế thuốc; nếu cần chế độ dinh dưỡng đặc biệt, hãy hỏi ý kiến bác sĩ.

Bảo quản và hâm nóng

Cháo để nguội nhanh, bảo quản hộp kín ngăn mát và dùng trong khoảng 1 ngày. Thịt lươn xào nên để riêng để không bị bở. Khi hâm, thêm chút nước, đun sôi lại và khuấy đều để cháo không bị khê đáy.

Câu hỏi thường gặp

Làm sao để cháo lươn không tanh?

Làm sạch nhớt thật kỹ, luộc lươn cùng gừng và sả, đồng thời xào thịt lươn với nghệ, hành tím. Rau răm và tiêu khi ăn cũng giúp át mùi tanh.

Có thể dùng lươn làm sẵn không?

Có thể, nhưng nên chọn nơi uy tín, lươn còn tươi, thịt đàn hồi và không có mùi lạ. Lươn sống làm tại nhà vẫn ngọt và thơm hơn.

Cháo lươn để được bao lâu?

Nên ăn trong ngày; nếu bảo quản ngăn mát thì dùng trong khoảng 1 ngày và đun sôi lại trước khi ăn.